The Yugoslav wars were a catalyst for the transformation of the German military and Germany's international role. It was ranked side by side with the USA, France and Great Britain.
"The 1990s were a key decade for Germany's foreign and security policy – during this period, its international role was redefined. A united Germany has regained its old geopolitical position as a central power at the heart of Europe, but has redefined it in a conscious separation from the past," writes Michael Staack in the introduction to his review of the book "The Bundeswehr in the Balkans. Between War and Peacekeeping" by Agilolf Kesselring, published in the Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ).
In a short part of the book, about the period after the Second World War until the reunification of the country, the author states that (West) Germany through "voluntary integration" into the European Community, NATO and the CSCE "wanted to contribute to the unification of Europe as a whole , including Russia and all of Central and Eastern Europe". At the same time, "Germany's wider leadership role in Europe was developing", although still firmly anchored in the alliance with France, established in 1963. Berlin's role in international defense and security policy "was primarily defined as a response to crises and conflicts. "
In 1991, the war returned to Europe
"In 1991, the war returned to Europe with the aggression against Slovenia and Croatia by the Serb-led JNA," Staack writes, noting that "the Western-dominated international commitment to end the Yugoslav wars became catalyst for the transformation of the Bundeswehr - from a deterrent force in the East-West conflict, to an army that is actively engaged in combat operations".
The author then writes that in his book, Agilolf Kesselring wants to present a military-historical reconstruction of the Bundeswehr's missions in the Balkans, and that he is particularly interested - "if those 25 or so individual missions were based on Germany's own strategy for Southeast Europe".
Fokusi i këtij studimi është në angazhimin e Bundeswehrit në Bosnjë-Hercegovinë deri në vitin 1998. "Konflikti jashtëzakonisht i rëndësishëm në Kosovë, dhe konfliktet rreth Maqedonisë së Veriut të sotme, trajtohen vetëm sipërfaqësisht. Në këtë kuptim, titulli i librit është i gabuar, sepse nuk jepet përshkrimi i përgjithshëm i operacioneve të Bundeswehrit në Ballkan”, beson autori i tekstit për FAZ, Michael Saack (1959), politolog dhe profesor në Universitetin e Bundeswehrit në Hamburg.
Staack thotë se në vitet 1980, pas vdekjes së Josip Broz Titos (1892-1980), ekspertët nga Perëndimi "e panë skenarin e shpërbërjes së Jugosllavisë si zhvillimin më të mundshëm, duke përfshirë rrezikun e përshkallëzimit të dhunshëm". Ai shkruan se ngjarjet në Jugosllavi ishin nën hijet e trazirave epokale në Bashkimin Sovjetik dhe më pas në të gjithë ish bllokun Lindor. "Kur kolapsi në fakt ndodhi, komuniteti ndërkombëtar u tregua kryesisht i papërgatitur. Instrumentet diplomatike doli të ishin po aq të padobishme sa misionet e helmetave blu”.
1994 - viti i kthesës
Më tej në tekst thuhet se "aktorët ndërkombëtarë duhej të rrisnin shtrirjen dhe intensitetin e angazhimit ushtarak - hap pas hapi - gjithmonë si reagim ndaj përshkallëzimit të dhunës që udhëheqja serbe nën Millosheviqin kreu jashtëzakonisht brutalisht, përfshirë strategjinë kriminale të pastrimeve etnike”.
NATO mori kështu një detyrë të re. Bundeswehri nuk ishte i përfshirë në misionet e helmetave blu, por mori pjesë në operacionet e NATO-s pothuajse që në fillim, shkruan FAZ. Për këtë Gjermanisë së pari i duhej të krijonte parakushte politike dhe ligjore. Pasi Gjermania (Perëndimore) u anëtarësua në OKB (1973), qëndrimi i Berlinit ishte gjithmonë se, "Bundeswehri mund të mbrojë vetëm territore të NATO-s".
Më pas Staack thekson se "pika e kthesës erdhi me vendimin e 12 korrikut 1994, kur Gjykata Kushtetuese Federale e Gjermanisë i hapi rrugën të gjithë spektrit të misioneve ushtarake gjermane jashtë vendit”.
Përfundimi i doktrinës së Kohlit
Teksti vazhdon duke thënë se "në portretizimin e tij të debateve të nxehta për këtë çështje, Kesselring e bën të qartë se përkatësia e një brezi të caktuar ishte më e rëndësishme se linjat ndarëse partiake-politike".
E ashtuquajtura "Doktrina Kohl", përjashtimi i operacioneve të Bundeswehrit në vendet e pushtuara nga Wehrmacht nazist gjatë Luftës së Dytë Botërore - "nuk mund të mbahej më". Gjermania ka arritur të jetë krah për krah me SHBA-të, Francën dhe Britaninë e Madhe në politikën e sigurisë”.
FAZ shkruan se Kesselring "pohon bindshëm se politika gjermane në Ballkan nuk bazohej në ndonjë strategji gjithëpërfshirëse.” Megjithatë, "gjatë misionit, Gjermania u zhvillua nga një aktor në kornizat e ngjarjeve ushtarake në një lojtar të rëndësishëm diplomatik dhe ushtarak, veçanërisht në konfliktin e Kosovës”.
Staack thotë gjithashtu se Kesselring me të drejtë thekson se, "megjithë përfshirjen e madhe të BE-së dhe NATO-s në Bosnje-Hercegovinë dhe Kosovë, tani "nuk ka luftë, por nuk ka as paqe të përhershme". Prandaj, një mësim tjetër nga përvoja ballkanike e Bundeswehrit është, "që kur nisin misione jashtë vendit, ata duhet të marrin parasysh kufijtë e efektivitetit të tyre", përfundon Mihael Staack në një artikull për Frankfurter Allgemeine Zeitung.
"Bundesveri në Ballkan. Midis Luftës dhe Paqes”, një studim i krijuar për Qendrën për Historinë Ushtarake dhe Shkenca Sociale të Forcave të Armatosura Gjermane, botuar nga V&R, Göttingen 2023. (386 faqe, 45 euro)
*The author of the book, Agilolf Kesselring (1972), is a Bundeswehr lieutenant colonel, drone specialist and historian. At the University of National Defense in Helsinki, he teaches European war history, dealing with Finland and the Baltic countries, as well as the history of Southeast Europe, especially Kosovo, Bosnia-Herzegovina and North Macedonia. His father, Rainer Keserling, worked at the German embassy in Tokyo, where the author was born, and was later vice president of the BND. His grandfather, Albert Kesselring (1885-1960), field marshal of the Wehrmacht and aviation, was a war criminal, loyal to Hitler to the end. He was sentenced to death by a British military court in Italy, but was later pardoned several times, so he died in freedom./DW