Ato që koha nuk i fshiu, 9 gjëra që kanë mbijetuar për mijëra vjet

29 July 2025, 18:03Histori SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX
Ato që koha nuk i fshiu, 9 gjëra që kanë mbijetuar për
San Marino

Në një botë që ndryshon me shpejtësi, disa gjëra kanë qëndruar të palëkundura për mijëra madje miliona vjet.

Nga qytetërimet e para te fenomene natyrore dhe krijime njerëzore që kanë mbijetuar epokat, këto janë 9 prej gjërave më të vjetra në Tokë.

Qytetërimi më i vjetër

Mesopotamia përgjithësisht konsiderohet qytetërimi i parë urban, që përfshin një epokë nga rreth vitit 8000 p.e.s. deri në vitin 2000 p.e.s. Sumerët dhe akadianët dominuan Mesopotaminë që nga fillimi i historisë së regjistruar (rreth vitit 3100 p.e.s.) deri në rënien e Babilonisë në vitin 539 p.e.s.

Feja më e vjetër

Hinduizmi shpesh konsiderohet si feja më e vjetër ekzistuese që praktikohet ende sot. Është gjithashtu më kompleksi nga të gjitha sistemet e besimit të vendosura, me origjinë që daton më shumë se 5,000 vjet më parë në Indi.

Ato që koha nuk i fshiu, 9 gjëra që kanë mbijetuar për

Monarkia më e vjetër

Mbretëria e Suedisë është monarkia më e vjetër në botë, me Erik Fitimtarin (rreth 945–rreth 995) që konsiderohet si mbreti i parë suedez.

Shteti më i vjetër

Vendi më i vjetër në botë është San Marino. I themeluar më 3 shtator 301 të erës sonë, kjo enklavë e vogël në mes të Italisë ka gëzuar statusin e saj si një shtet sovran i pandërprerë që nga pavarësia e saj nga Perandoria Romake.

Ato që koha nuk i fshiu, 9 gjëra që kanë mbijetuar për

Speciet më të vjetra të pemëve

Pisha e Madhe Bristlecone e Basenit (Pinus longaeva ) është specia më e vjetër e pemës që ekziston, duke arritur një moshë mbi 5,000 vjeçare. Pemët gjenden në malet më të larta të Kalifornisë, Nevadës.

Kënga më e vjetër

‘Himni për Nikkalin’ i hurrianëve konsiderohet kënga më e vjetër në botë. E njohur edhe si ‘h.6’, kënga është pjesë e rreth 36 himneve të shkruara në kuneiform në pllaka argjile të zbuluara në qytetin e lashtë të Ugaritit në Sirinë veriore. Hurrianët ishin një popull që banonin në Lindjen e Afërt të lashtë gjatë Epokës së Bronzit.

Cirku më i vjetër

Circus Maximus i Romës së lashtë është cirku më i vjetër i njohur që ka ekzistuar ndonjëherë. I themeluar në shekullin e 1-rë të erës sonë, ishte një arenë e madhe ku mbaheshin gara me qerre dhe shfaqje të ndryshme. Vendi tani është një park publik.

Ato që koha nuk i fshiu, 9 gjëra që kanë mbijetuar për

Porti më i vjetër

Porti i Byblos në Liban besohet të jetë porti më i vjetër që ekziston, në përdorim për më shumë se 3,000 vjet. Qendra më e rëndësishme e transportit të drurit në Mesdheun lindor, ai u përdor nga fenikasit për të transportuar verë dhe dru për faraonët e Egjiptit të lashtë.

Shkretëtira më e vjetër

Duke u nisur diku midis 55 dhe 80 milionë vjet më parë, Namibia besohet të jetë shkretëtira më e vjetër në botë.



Video