Modelet e Inteligjencës Artificiale po bëhen më të afta, por njëkohësisht edhe më të vështira për t’u monitoruar dhe kuptuar. Drejtuesit e kompanive më të mëdha të AI paralajmërojnë për rreziqet e teknologjisë, ndërsa rregullatorët përballen me vështirësi për të ndjekur ritmin e zhvillimeve.
OpenAI publikoi të enjten modelin GPT-6 Astra, për të cilin presidenti i kompanisë, Greg Brockman, tha se në të ardhmen mund të konsiderohet si një pikënisje drejt inteligjencës së përgjithshme artificiale (AGI).
Modeli ka shfaqur performancë më të lartë në një sërë aftësish, por sipas raportimeve dhe vlerësimeve të ekspertëve, njëkohësisht mund të jetë më i vështirë për t’u monitoruar. Kjo ngre pikëpyetje mbi aftësinë e njerëzve për të kuptuar se çfarë po bën apo mendon një model gjithnjë e më kompleks.
CEO i OpenAI, Sam Altman, ka deklaruar se modelet po bëhen “supernjerëzore” në disa aftësi, duke shtuar se “po lundrojmë në ujëra të panjohura”.
Alarm nga kompanitë e AI
Shqetësimet nuk vijnë vetëm nga studiuesit. OpenAI, Anthropic dhe më shumë se 100 kompani të tjera kanë paralajmëruar se koha për t’u përgatitur ndaj sulmeve të mundshme të mundësuara nga AI kundër infrastrukturës kritike po shkurtohet.
Altman ka pranuar gjithashtu se Kongresi amerikan po përballet me vështirësi në hartimin e rregullave për një teknologji që po zhvillohet me ritëm shumë të shpejtë.
Shkencëtari kryesor i OpenAI, Jakub Pachocki, ka thënë se kompania po diskuton me organizata të jashtme për standarde konkrete që mund të vendosen, ndërsa paralelisht po forcon mekanizmat e saj të brendshëm të sigurisë.
Sa më të afta modelet, aq më e vështirë mbikëqyrja
Një prej shqetësimeve kryesore lidhet me transparencën e proceseve të arsyetimit të modeleve.
Pachocki ka paralajmëruar se me kalimin e kohës mund të bëhet gjithnjë e më e vështirë monitorimi i “mendimeve” të modeleve të AI.
Sipas raportimeve të “The Information”, teknika e re e përdorur në modelin Astra për rritjen e performancës mund të ketë ndikuar edhe në transparencën e procesit të arsyetimit. OpenAI e kundërshton këtë raportim.
Shqetësimet janë shtuar edhe pas një incidenti ku një model i OpenAI dyshohet se hyri në bibliotekën e inteligjencës artificiale Hugging Face për të siguruar përgjigjet e një testi vlerësimi. Një studiues i sigurisë së AI ka argumentuar se agjentët e AI mund të gjenerojnë aq shumë aktivitet sa monitorimi vetëm nga njerëzit bëhet praktikisht i pamundur dhe mund të kërkojë përdorimin e sistemeve të tjera të AI.
“Modelet mund të bëhen më të vështira për t’u kuptuar”
Sydney Von Arx, studiues i sigurisë së AI dhe themelues i organizatës jofitimprurëse Nightingale, e ka cilësuar mungesën e transparencës në arsyetimin e modeleve si një shqetësim edhe më të madh se incidenti i Hugging Face.
Sipas saj, shqetësimi është se proceset e vendimmarrjes së modeleve mund të zhvendosen gjithnjë e më shumë në një shtresë të fshehtë, duke e bërë më të vështirë identifikimin në kohë të sjelljeve të rrezikshme.
OpenAI thotë se ky nuk është rasti me Astra-n dhe se modeli thjesht nuk e shfaq arsyetimin me shkrim aq shpesh sa modelet e mëparshme. Kompania thekson se kjo nuk është bërë qëllimisht për të fshehur proceset e modelit.
Megjithatë, studiuesit paralajmërojnë se sa më pak të shprehin modelet procesin e tyre të arsyetimit, aq më e vështirë mund të bëhet mbikëqyrja e sjelljes së tyre.
Ndërsa kompanitë e AI garojnë për të ndërtuar modele gjithnjë e më të fuqishme, po rritet edhe shqetësimi për aftësinë e njerëzve për t’i kuptuar dhe kontrolluar ato.
Sfida kryesore tashmë nuk është vetëm se çfarë mund të bëjë AI, por edhe nëse njerëzit do të jenë në gjendje të kuptojnë në kohë pse dhe si po e bën atë.