
America began voting Tuesday in the midterm elections that will determine the balance of power in Congress and serve as a test for the first two years of President Donald Trump's second term. Independent polls and analyses predict that Democrats have a good chance of taking control of the House of Representatives from Republicans, while the race for the Senate remains open.
Democrats aim to tip the balance in Congress
The race for control of the Senate is taking place in about a dozen states, where the race is particularly tight. Most of these states are traditionally Republican strongholds. However, history is not in Trump's favor. Since World War II, the incumbent party has lost ground in Congress in almost every midterm election, with the exception of two cases.
Trump's approval rating is also near its lowest point in his term. Voter dissatisfaction is particularly linked to the war with Iran and rising fuel prices. For this reason, this year's election has become a referendum on the president himself, who has been the central figure of American politics for most of the past decade.
Trump has repeatedly urged supporters to vote as if he were the candidate on the ballot, a message that Democrats have embraced, turning the president into the campaign's central figure.
Trump optimistic about outcome, promises to cut off funding to Israel
In a television interview Tuesday morning, Trump expressed optimism about the Republican result, citing developments in Venezuela and Iran as achievements of his administration. He said he expects the results to be better than polls predict and that he will follow them in the evening at the White House, where he will host a reception to follow the election.
During the interview, in an effort to win the support of voters who largely oppose American support for Israel, Trump declared that Washington would cut off $4 billion in annual funding for the country after the end of this year.
American policy toward Israel has been a major issue in the state of Michigan, where progressive Democratic candidate Abdul El-Sayed is running a closely watched race for the Senate.
Që nga fillimi i tetorit, Trump ka zhvilluar më shumë se 20 mitingje elektorale për të mobilizuar mbështetësit e tij. Pjesa më e madhe e tyre janë mbajtur në shtete ku ai fitoi me lehtësi në zgjedhjet e vitit 2024, çka tregon se republikanët po përpiqen kryesisht të mbrojnë pozitat e tyre.
Trump dhe republikanët i kanë cilësuar kandidatët demokratë si radikalë, kundër interesave amerikane dhe madje komunistë. Gjatë një fjalimi në Uashington të hënën, presidenti deklaroi se Partia Demokratike ka propozuar kandidatët më ekstremistë dhe më të rrezikshëm në historinë e SHBA-së.
Megjithatë, sondazhet tregojnë se shqetësimi kryesor i votuesve mbetet kostoja e jetesës. Shumica e tyre nuk janë të kënaqur me mënyrën se si Trump po e trajton këtë çështje, veçanërisht pas politikës së gjerë tarifore dhe vendimit për të sulmuar Iranin në shkurt, të cilat kanë ndikuar në rritjen e kostove brenda vendit. Ndërkohë, kandidatët republikanë e kanë pasur të vështirë të distancohen nga presidenti, i cili kërkon besnikëri të plotë dhe rrallë pranon gabimet e tij.
435 vende në Dhomën e Përfaqësuesve dhe 35 në Senat në garë
Në këto zgjedhje janë në garë të 435 vendet e Dhomës së Përfaqësuesve dhe 35 nga 100 vendet e Senatit. Megjithatë, shumica e garave nuk konsiderohen të forta. Për të marrë shumicën në Dhomën e Përfaqësuesve, demokratët duhet të fitojnë të paktën tre vende më shumë, ndërsa për kontrollin e Senatit u nevojitet të fitojnë katër vende.
Demokratët kanë pak hapësirë për gabime, pasi duhet të mbrojnë të gjitha vendet që kanë aktualisht dhe njëkohësisht të fitojnë në të paktën dy shtete ku Trump fitoi me diferencë dyshifrore në vitin 2024. Mes tyre janë Alaska, Iowa, Kansas, Nebraska, Ohio, Karolina e Jugut dhe Teksasi. Sondazhet tregojnë se demokratët ose kryesojnë ngushtë, ose janë pranë kandidatëve republikanë në të gjitha këto shtete.
Miçigan, gara e fortë mes El-Sayed dhe Rogers
Një nga garat më të ndjekura është ajo në Miçigan, ku demokrati Abdul El-Sayed, 42 vjeç, përballet me republikanin dhe ish-anëtarin e Dhomës së Përfaqësuesve, Mike Rogers, 63 vjeç. Gara mori një zhvillim të papritur të dielën, kur demokratja Haley Stevens, e cila humbi ngushtë ndaj El-Sayed në zgjedhjet paraprake të partisë, njoftoi mbështetjen për kandidatin republikan.
Përveç ndikimit që mund të ketë në kontrollin e Senatit, kjo garë shihet edhe si një test për të kuptuar nëse sulmet e republikanëve ndaj identitetit të kandidatëve mund të ndikojnë te votuesit. El-Sayed mund të bëhet senatori i parë mysliman në historinë e Shteteve të Bashkuara. Fitorja e tij, duke qenë se ka kritikuar Izraelin dhe mbështet politika liberale si kujdesi shëndetësor universal, do të shihej gjithashtu si një shtysë për krahun e majtë të demokratëve përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2028.
Polemika në Alaskë, hetim për fushatën demokrate
Edhe gara në Alaskë është përfshirë nga polemika. Sipas një raportimi të gazetës “The New York Times”, fushata e kandidates demokrate Mary Peltola, 53 vjeçe, ka ndihmuar në gjetjen e një kandidati të tretë, i cili ka të njëjtin emër dhe mbiemër me kundërshtarin e saj republikan, Dan Sullivan, 61 vjeç. Peltola ka mohuar çdo përfshirje.
Departamenti i Drejtësisë i administratës Trump ka nisur një hetim penal për këto pretendime dhe ka ngritur një padi për të penguar certifikimin e rezultateve të zgjedhjeve. Megjithatë, një gjykatës e rrëzoi këtë kërkesë.
Teksasi dhe Kansas, demokratët shpresojnë për fitore historike
Në Teksas, kandidati demokrat për Senatin, James Talarico, 37 vjeç, po përpiqet të fitojë një shtet që prej dekadash mbetet bastion i republikanëve. Kundërshtari i tij, prokurori i përgjithshëm republikan Ken Paxton, 63 vjeç, është përfshirë në disa skandale. Megjithatë, fushata e tij ka përfituar nga një investim prej qindra milionë dollarësh nga Elon Musk, njeriu më i pasur në botë, i cili ka shpenzuar shuma të mëdha për të ndihmuar republikanët të ruajnë kontrollin e Kongresit.
Në Kansas, demokrati Adam Hamilton, 62 vjeç, pastor i një kishe të madhe, kryeson ngushtë në sondazhe ndaj senatorit republikan Roger Marshall, 66 vjeç. Ky rezultat shihet si një zhvillim i rëndësishëm, pasi Kansas votoi për Trumpin me më shumë se 16 pikë diferencë në vitin 2024 dhe nuk ka zgjedhur një senator demokrat prej afro një shekulli.
Ndërkohë, në shtetin e Maine, senatorja republikane Susan Collins, 73 vjeçe, synon të fitojë një mandat të gjashtë, pavarësisht prirjes së këtij shteti drejt demokratëve. Ajo përballet me demokratin Troy Jackson, 58 vjeç, ish-kryetar i Senatit të shtetit, i cili u bë kandidat pas tërheqjes së fermerit të gocave të detit Graham Platner. Ky i fundit u largua nga gara pas akuzave për sjellje të papërshtatshme, të cilat i ka mohuar.
Gara të tjera të rëndësishme për Senatin po zhvillohen në Iowa, Nebraska, Ohio dhe Karolinën e Jugut, ku vendet aktualisht mbahen nga republikanët.
Departamenti i Drejtësisë dërgon 1 mijë vëzhgues në të 50 shtetet
Në ditën e votimit, Departamenti i Drejtësisë njoftoi se do të dërgojë 1 mijë monitorues dhe vëzhgues në të 50 shtetet, duke e cilësuar këtë si operacionin më të madh të monitorimit të zgjedhjeve në historinë e vendit. Sipas zyrtarëve, vëmendje e veçantë do t’u kushtohet zonave ku më parë janë evidentuar probleme me aksesin e votuesve, si dhe shteteve ku zhvillohen gara të forta dhe ekziston rreziku i intimidimit të zgjedhësve.
Përplasja për kontrollin e Dhomës së Përfaqësuesve po zhvillohet kryesisht në zona ku republikanët kanë pasur mbështetje të fortë, përfshirë edhe disa distrikte ku Trump fitoi me diferencë të madhe në vitin 2024. Përpjekjet e republikanëve, të mbështetura nga Trump, për të ndryshuar kufijtë e distrikteve zgjedhore në disa shtete dhe për të krijuar avantazh për partinë, duket se nuk kanë dhënë rezultatet që priste Shtëpia e Bardhë.
Democrats have also warned that Trump, who has for years claimed without evidence that US elections are rigged, could try to challenge the results if Republicans lose.