NOVEMBER PROTESTOSCOPE / The elder of the DP follows every gathering of people, Rama receives news from the government

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

Albania towards the EU: How realistic is the 2027 deadline?

2026-11-06 23:22:34Politikë SHKRUAR NGA ANILA SHUKA

Albania towards the EU: How realistic is the 2027 deadline?

The EC believes that Albania can complete the negotiations in 2027. But expert Milan Nič considers 2028 a more realistic and credible target. Because reforms on paper are not enough for membership.

In a report published on November 4, the European Commission ranked Albania among the most advanced countries in the enlargement process, after Montenegro. Albania has opened all 33 negotiation chapters and has provisionally closed four of them. Brussels calls the target of completing the negotiations in 2027 “ambitious but achievable”, provided that reforms and political dialogue continue.

Milan Nič, an expert at the German Council on Foreign Relations (DGAP), considers the 2027 deadline too ambitious.

"Although the Albanian government wants to close all chapters by the end of 2027, I think this is an overly ambitious target," he tells DW. According to Nič, the end of 2028 would be a more realistic and achievable target. He gives two reasons for this.

First, Albania has moved quickly with the opening of negotiations, but implementing reforms takes time. Unlike Montenegro, which has had years to prepare its administration, Albania must meet many requirements within a shorter period.

“If you want to change the way the state works and adapt it to the EU regulatory framework, you can’t do that simply by rewriting the laws.”

Second, a too-hasty process could raise doubts among member states. They need to be convinced that the reforms have actually been implemented. For Nič, the credibility of the process is as important as its speed.

SPAK: Proof of success or alarm about corruption?

But it is precisely this credibility that has been called into question. According to DW's diplomatic sources in Berlin, the Balluku case, the protests and the way the government has handled them are the reasons why Albania's progress is viewed with more skepticism than in the European Commission's report.

The commission praises the justice reform and SPAK's investigations into high-level corruption. But "the spirit of the report is much more positive than the actual situation on the ground," says Arnisa Tepelija, a rule of law researcher at Democracy Reporting International in Berlin.

Tepelija, who has also worked on EU anti-corruption projects in Albania, criticizes this very discrepancy. She praises the results of the justice reform and the work of SPAK, but demands that the EU look beyond individual investigations.

“Kur këto investigime nxjerrin në pah korrupsion sistematik brenda qeverisë, atëherë duhet të adresohet edhe kjo në mënyrë sistematike nga Bashkimi Evropian.“

Në fakt, sipas burimeve të DW-së, si në Berlin ashtu edhe në Bruksel, këto probleme trajtohen në bisedime pas dyerve të mbyllura. Por Tepelija e vë në dyshim këtë qasje. Sipas saj, diplomacia pas dyerve të mbyllura rrezikon t’u shërbejë më shumë qeverive sesa qytetarëve.

Sipas Tepelijës, një nga dobësitë e politikës së BE-së është mungesa e një lidhjeje të drejtpërdrejtë me qytetarët që duhet të përfitojnë nga reformat. Kur shqetësimet e tyre nuk dëgjohen, dobësohet edhe presioni ndaj qeverive për ndryshime të thella.

“Lëvizjet dhe mobilizimi civil në Shqipëri po përpiqen t’i thonë diçka qeverisë dhe do të donin shumë ta kishin Bashkimin Evropian nga ana e tyre, në mënyrë që të ushtrohej trysni mbi qeverinë për llogaridhënie.“

Sipas Arnisa Tepelijës, kjo qasje e BE-së ushqen “stabilokracinë“ dhe nuk ndihmon transformimin e vërtetë demokratik të vendit.

Por Milan Nič sheh edhe një pengesë tjetër për ndryshimin politik në Shqipëri: mungesën e një opozite të besueshme.

“Problemi i Shqipërisë është edhe mungesa e një opozite të besueshme, një opozite që mund të hyjë realisht në zgjedhje, edhe në zgjedhje të parakohshme. Shqetësimi im është se zgjedhjet e parakohshme parlamentare mund të përfundonin pak a shumë me të njëjtën situatë, me të njëjtën shumicë në parlament.“

Kështu, pakënaqësia e qytetarëve nuk përkthehet domosdoshmërisht në një alternativë politike. Por kjo nuk e pakëson përgjegjësinë e qeverisë për t’iu përgjigjur protestave.

“Mënyra se si qeveria do t’i trajtojë protestat do të ndiqet në kryeqytetet evropiane“, paralajmëron Nič.

Komisioni rekomandon, shtetet anëtare vendosin

Dhe pikërisht qëndrimi i shteteve anëtare do të jetë vendimtar për anëtarësimin e Shqipërisë në BE. Edhe nëse Komisioni Evropian jep një vlerësim pozitiv, ai nuk garanton pranimin e vendit në Bashkim. Këtë e tregon shembulli i Malit të Zi, vendit më të avancuar në negociata, anëtarësimi i të cilit ende nuk është i sigurt. Komisioni e konsideron të mundur mbylljen e kapitujve të mbetur të Malit të Zi në vitin 2026. Megjithatë, mosmarrëveshjet me Kroacinë kanë treguar se një shtet anëtar mund ta ngadalësojë procesin.

Gjermania kërkon që procesi të ecë sa më shpejt, mundësisht përpara zgjedhjeve presidenciale në Francë në vitin 2027. Mali i Zi mund të shërbejë si prova e parë për aftësinë e BE-së për ta çuar përpara zgjerimin. Për Shqipërinë, vjen më shumë në diskutim  mundësia e integrimit gradual, një qasje e mbështetur nga Gjermania dhe Franca. Ajo parashikon afrimin hap pas hapi të vendeve kandidate me BE-në, përpara anëtarësimit të plotë.

Perhaps this gradual integration could give Albania more time to change not only the laws, but also something that is not written on paper, but is felt by the citizens who live and work there: the institutional culture. “The institutional culture does not yet accept dissent in Albania,” says Arnisa Tepelija, and demands more autonomy, critical thinking and responsibility for employees, instead of obedience to superiors. According to her, the success of integration is not measured only by the chapters closed, but by the changes that citizens feel in their daily lives./ DW


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×