OPEN LETTER/ Come to the dialogue and listen to me speak, otherwise I will cut off your scholarships, you will rot in prison. Please!

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

The greatness and misery of journalism

2022-05-03 19:22:38Pikëpamje SHKRUAR NGA INDRO MONTANELLI
The greatness and misery of journalism
Indro Montanelli

I know many of you are interested in journalism and the media. I started cultivating this passion since high school, I did not want to do anything but be a journalist, with the great despair of my father. He, as a good principal of a high school, regarded it with much contempt as a casual profession.

But journalism has been the big trend of my life. I admit that although I have loved and continue to love this profession, I can not advise any young person to take up this profession today, because I believe that journalism is already at the end.

It has to be completely transformed, in a sense I do not know how to predict. I'm obsessed with memories and I come from a certain school, and at this age I find it very hard to think of anything different. I hope for you that there is room for a complete transformation, to take into account the serious events that have taken place in time - many of which are the fault and distortions of journalists - from the introduction of new technologies, where it is all a reversal traditash.

Classical journalism, from which I can not escape, is impossible to adapt.

When I started, 60 years ago, we had as a technological touch, the typewriter "Olivetti Lettera 22", on which I continue to write. They no longer produce it, so I managed to buy five pieces near the sellers of old objects, which I moved to different points. I can not go beyond that. I do not know how to use the fax, a close person does it for me, otherwise I would not even know how to put a sheet.

We journalists have to do the reckoning with a heartless enemy. And instead of fighting it, we put ourselves in its service: this is television. I have the same ideas as Popper, television is the biggest disaster that could have happened to us because it was used exactly to be like that. Newspapers have turned into television megaphones, so we come across 8-9 columns on Pipo Baudon or Alba Parieti. Television could be a great instrument for culture, but it is not. This is his job. What is our job is that we have become megaphones, copying the customs and recognizing the superiority.

Italy, in addition to always mixing the serious with vanity, has always treated vanity as the only serious thing. And, we do nothing but just adapt by taking this perversion to our habits to the extreme. But, there are worse. Television learns and paves the way for protagonism, which by joining journalism, has catastrophic effects. Television promotes the ugliest interest of bad journalists, the search at any cost of rage. If any of you would like to do this profession, escape the temptation from the rage! Remember that it is the short way of donkeys. Lets get ahead, but bad. The audience is a strange animal, resembling one who understands little but has memory, and if you play with his faith, you are lost. You have to earn this trust seriously and tirelessly, day after day. This does not save us from error,

Në rast se doni të bëni këtë profesion, kujtohuni mirë. Është një profesion që kërkon shumë modesti, shumë, dhe protagonizmi është pengesë me këtë ligj themelor.

Sot unë shikoj drejtorët e rinj. Janë shumë të mirë, kuptohet, janë rreth 40 dhe 50 vjeç, mund të ishin fëmijët e mi. Por, nuk janë në drejtim, i kam në sy, janë në zyra marketingu, sepse gjëja thelbësore e një gazete është e ashtuquajtura audiencë. Dhe, audienca sjell reklamë, sepse një gazetë nuk duhet vetëm të jetojë, por duhet edhe të prodhojë lekë, sidomos po të dojë të jetë e pavarur. Një gazetë që duhet t’i kërkojë dikujt lekë detyrimisht është shërbëtori i tij. Unë e humba gazetën La Voce, sepse nuk arrita ta çoj në bilanc aktiv.

Është audienca në format e saj më të ndyra që na detyron të banalizojmë edhe gazetën, që për të arritur të printohet duhet ta përshkruajë këtë rrugë. Por, kjo rrugë ama nuk na çon gjëkundi. Ne kemi një gazetari gjithnjë e më të keqe, sepse është përherë në kërkim të audiencës, gjithnjë e më shumë në kërkim të reklamës, duke kënaqur kështu përherë shijet më të këqija të publikut, në vend që ti korrigjojë. Të kuptohemi, publiku është gjithmonë pronari ynë, nuk mund të përplasemi kokë më kokë, por duhet edukuar. Pa ja a u treguar ama, sepse s’ka asgjë më të keqe se sjelljet prej të mençuri. Nuk di nëse gazetaria është e aftë të përmbushë një evoluim në këtë kuptim, por unë nuk shikoj shenja. Në rast se do të kisha 40 vjet më pak, do mundohesha sërish të bëja një gazetë. Tani dikush mund të mrekullohet, por do të ndiqja rrugën e hapur nga armiku im i hershëm Ferrara me Il Foglio. Ajo gazetë është ajo që do të doja të bëja unë me La Voce, që nuk pata fuqinë dhe mundësinë ta bëja. Një gazetë që përputhte menjëherë mjetet e saj me kostot, me pak faqe, që mund t’ia dilte pa shumë reklamë, me gazetarë-(ah)-të paguar pak.

Po ne jemi përherë të paguar pak, sepse ky zanat nuk bëhet për lekë. Përkundrazi, në rast se takoni një gazetar të pasur, mos e besoni. Gazetaria nuk të çon në pasurim, mund të të çojë në mirëqenie, për hir të së vërtetës. Unë nuk ankohem, kam aq sa më mjafton, bile edhe më shumë për të jetuar mirë. Por, një gazetar i pasur është një gazetar që qelb erë, sepse ka shfrytëzuar zanatin për të arritur qëllime të tjera. Një gazetar që skllavëron zanatin – duke i kërkuar ndjesë Prokurorit – unë do ta pushkatoja.

Siç e shikoni nuk po ju sjell lajme të mira, ama, në këtë pikë duhet t’ju them dhe diçka tjetër. Ndoshta kam bërë një zanat të gabuar, por nuk pendohem. Besoj se gazetaria në Itali ka luajtur një mision, ajo hoqi kulturën italiane nga kalatë e saj, nga bandat mafioze. Kërkoj falje t’ua kthej kështu mikpritjen tuaj, por duhet t’ju them se gazetaria këtë detyrë e ka kryer prej dekadash, duke çuar kulturën në mes të publikut. Kultura italiane kishte një nevojë të madhe, sepse nuk di t’i flasë publikut. Ka gjuhën e saj, të papërkthyer në gjuhën e zakonshme. Ndoshta ju e dini që unë nuk kam shumë për t’u mburrur me vitin 1968 dhe me atë që bëra aty, sepse mbaj ende në trup shenjat dhe gjurmët, por arsyet e largëta të atyre djemve që më hodhën sipër një tufë me plumba, ndoshta unë po të kisha moshën e tyre do t‘i ndaja me ta. Me siguri do të isha larguar sepse mënyra si donin t’i bënin gjërat ishte e gabuar, por diçka ishte ama. Në rebelim në një farë mënyre fisnike të të kuptuarit kulturën, diçka të drejtë, ka.

Kush nga ju do të dojë të bëjë këtë zanat të kujtohet të zgjedhë pronarin e tij, lexuesin. Të vihet në shërbim të tij dhe të flas gjuhën e tij, jo atë të akademisë. Të çojë kulturën e akademisë drejt kuptimit. Kini parasysh që kjo ka qenë një nga tradhtitë më të rënda në Itali dhe janë kryer goxha të tilla. Doni prova? Merrni një shkrim të çfarëdoshëm të Italisë së 700’ës dhe krahasoheni me faqet e enciklopedisë franceze. Faqet e Volterit , të D’Alembertit, janë të qarta dhe të kthjellëta, kuptohet gjithçka. Në të tjerat nuk kuptohet asgjë: gjuhë e veshur, jo reale, gjuhë princërish. Gjuha e kulturës në shërbim të Zotit, që pastaj u shndrua në parti. Domethënë u keqësua më tepër, sepse ishte më mirë ti shërbeje një Duke ose Kardinali se sa një partie. Ishte më pak e padenjë edhe pse ishte e padenjë edhe ajo.

Remember that culture in Italy never spread, what little it was became from journalism. If you want to do this job, this is the commitment you have to fulfill. To do so, there is no suffering that can turn your mind, and this work is very beautiful. It does not lead you anywhere but it is beautiful. Journalism is done for journalism, and for nothing else.

* This is the text of the last journalism lecture given by Indro Montanelli (1909-2001), at the University of Turin, on May 12, 1997. Albanian: Brizida Gjikondi


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×