Arthur Street in the Bronx was once known as "Little Italy" but is now called "Little Albania"

2023-06-17 20:32:28Aktualitet SHKRUAR NGA BURIM GOXHULI

 

Arthur Street in the Bronx was once known as "Little Italy" but is now
Arthur Street in the Bronx

 

"Arthur Avenue" is a name known to Albanian-Americans.

On this street, in the Bronx neighborhood of New York, there are many businesses owned by Albanian-Americans, while their customers are mostly Albanian-Americans.

The expansion of Albanian businesses has made this area, which was once known as "Little Italy", now called "Little Albania".

Colleague Burim Goxhuli was on "Arthur" street and talked with several business owners.

Arthur Street in the Bronx was once known as "Little Italy" but is now

Founded in 2017 near "Arthur" street in the Bronx of New York, "Çka ka tëllu" is one of the most successful Albanian-American restaurants.

Today, the owner of the business, which serves traditional Albanian food, Ramiz Kukaj, has expanded his activity to two more locations, in Manhattan and Connecticut.

The success of "What happened" does not depend only on the variety of food, but also on the large number of Albanian artifacts, says Mr. Kukaj in an interview for the Voice of America.

"The curiosity of foreigners about the unseen, the unknown, is very great. There is the greatest success of 'Cka ka tllu'. When a stranger walks in, it's like walking into a museum restaurant. I have never come across anything like it. Even if you look for a French restaurant, which has a history of thousands of years, or if you enter an Italian restaurant, which is the pinnacle of world culture, you will not find one in New York", says Mr. Kukaj, who came to the United States United in 1999, during the war in Kosovo.

In 2019 "Çka ka tëllu" was among the 10 best restaurants in New York, according to a list of the prestigious American newspaper New York Times.

The history of this and several other similar businesses was an inspiration for Albanian-American entrepreneurs to invest in "Arthur" street in the Bronx, says Mr. Kukaj.

“Kanë dhënë një energji pozitive, një mentalitet ndryshe, të gjithë atyre që kanë menduar të hapin një biznes shqiptar. Mendoj se gjatë viteve të fundit ka ndodhur një revolucion brenda rrugës ‘Arthur’, ku ka ndryshuar e gjithë struktura e bizneseve. Ajo pjesë për shumë vite njihej si ‘Italia e Vogël’, por tani i dëgjon edhe vetë italianët, që thonë se nuk është më Italia e vogël, por Shqipëria e vogël”, thotë zoti Kukaj.

Zëri i Amerikës bisedoi me drejtuesit e disa bizneseve shqiptaro-amerikane në rrugën “Arthur” në Bronks.

Në fillim të kësaj rruge ndodhet “Prince Coffee House”, një kafene që është hapur para 6 vitesh dhe që tani është kthyer në një vendtakim për shqiptaro-amerikanët.

“Kur janë këtu ndihen si me qenë në Kosovë, nuk e ndjejnë mungesën e familjarëve apo shokëve. Kjo do të thotë shumë për ne. Është një shtysë e madhe që ne të vazhdojmë më tej, duke sjellë gjëra të reja dhe të mundohemi t’ua bëjmë, sadopak, më të lehtë kurbetin këtyre gjeneratave të reja, apo njerëzve që vijnë”, thotë Ilir Pishtani, menaxher i kafenesë.

Sipas zotit Pishtani, zgjerimi i bizneseve shqiptare është një tregues i vendosmërisë së shqiptaro-amerikanëve për sukses.

“Ne nuk jemi të kënaqur vetëm me një punë të zakonshme, por gjithmonë kemi pasur synim të arrijmë pika më të larta. Kjo ka ndikuar që ne, shqiptarët, të kemi kaq shumë biznese të reja. Për të arritur këtu, ka ndikuar edhe ndihma që i japim njëri tjetrit”, thotë ai.

Arthur Street in the Bronx was once known as "Little Italy" but is now

Rreth 400 metra larg kësaj kafeneje ndodhet byrektorja “Tony and Tina”.

Filip Kajtazi dhe familja e tij, shërbejnë shqiptaro-amerikanët me gatime tradicionale për mbi tre dekada.

“Ne e kemi me traditë, jemi nga rajoni i Hasit. Merremi me furrë buke çdokund, në Kroaci, në të gjitha anët e Evropës. Kur ka ardhur babai këtu, ka punuar në një furrë dhe pastaj para 30 vitesh, hapëm dyqanin ‘Tony & Tina’s Byrek dhe Kos”, thotë zoti Kajtazi.

Zoti Kajtazi ka lindur në Shtetet e Bashkuara, por vazhdon ta ruajë traditën e familjes. Investimi në një biznes të tillë kërkon guxim, thotë ai.

“Babai kishte zemër. Kemi thënë se do ta bëjmë me këmbëngulje, do të kemi sukses dhe do t’i tregojmë gjithë Amerikës se çfarë është byreku”, thotë zoti Kajtazi.

Sipas Ismer Mjekut, autor i “Albanian Yellow Pages”, një botim vjetor me bizneset shqiptaro-amerikane, historia e shqiptarëve në rrugën “Arthur” në Bronks fillon në vitet ‘60.

Në atë kohë shumica e bizneseve në këtë rrugë ishin italiane.

“Arsyeja pse shqiptarët gjetën punë më lehtë në Bronks është sepse rruga për të ardhur në Amerikë ishte përmes Italisë. Aty kanë pritur që t’u rregullohen dokumentat dhe aty e kanë mësuar gjuhën italiane. Pa asnjë fjalë në gjuhën angleze, kanë ardhur këtu dhe ky ka qenë një vend perfekt, sepse kanë folur italisht dhe janë dukur sikur italianë. Pastaj me kalimin e kohës, ata që kanë punuar për italianë kanë hapur bizneset e veta”, thotë zoti Mjeku.

Sipas zotit Mjeku, biznesi i parë shqiptaro-amerikan në rrugën “Arthur”, një dyqan me mallra shqiptare, është hapur në fund të viteve ‘60.

Dekada më vonë, numri i bizneseve shqiptaro-amerikane në këtë rrugë është shumëfishuar.

Tani, thotë veprimtari Mjeku, pranë rrugës “Arthur” ndodhen rreth 56 biznese shqiptare të industrive të ndryshme.

“Klienti shqiptar është këtu. Ideja është që ai klient, në vend se të shkojë në lagje të tjera më të largëta, t’i ofrohet atij edhe një biznes që të mos ketë nevojë të shkojë më tutje. Kurse bizneset nuk janë vetëm për shqiptarët. Këto biznese janë edhe për të huajt. Mirëpo fluksi apo koncentrimi i madh i shqiptarëve që vijnë këtu e bën të veçantë këtë lagje”, shton ai.

Sipërmarrësi shqiptaro-amerikan Vaso Nikprelaj është pronar i shtatë lokaleve në rrugën “Arthur”, katër prej të cilave janë dhënë me qira për biznese shqiptaro-amerikane.

Zoti Nikprelaj thotë se investimi në Bronks synonte zhvillimin e bizneseve shqiptaro-amerikane dhe krijimin e një hapësire ku pjesëtarët e komunitetit ndihen si në vendlindje.

“Çfarëdo që bën për veten tënde, vdes me ty, ndërsa atë që e bën për të tjerët jeton përgjithmonë. Unë nuk di ta shpjegoj me fjalë emocionin tim, sa herë që vij këtu, ndihem shumë krenarë, shumë mirë, sepse e shoh se po përdoret ky koncept. Është diçka e mrekullueshme dhe e bukur. Po të vini këtu në fundjavë, dëgjon muzikën shqipe, ndiheni sikur jeni në sheshin Skënderbej në Tiranë apo diku në Prishtinë, kjo është bukuria e kësaj ideje”, thotë zoti Nikprelaj.

Në rrugën “Arthur” ka selinë e saj edhe platforma TV Alb, e cila ofron kanale televizive nga Shqipëria, Kosova, Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi.

Sipërmarrësja Nusha Dreshaj, thotë se kompania e saj mundëson informimin e shqiptaro-amerikanëve, por edhe ruajtjen e kulturës dhe gjuhës.

“Motoja e TV Alb është ‘më afër vendlindjes’. Edhe vetë motoja e bën të qartë se komuniteti shqiptar në Amerikë dhe Kanada, janë të informuar dhe ndihen sikur të ishin në vendlindje. Pra janë të informuar drejtpërdrejt. Sa i përket interesimit, janë shumë të interesuar sepse TV Alb është një dritare e madhe e informimit mbi kulturën dhe çdo familje dëshiron ta ketë në shtëpi, që fëmijët ta ruajnë kulturën shqiptare”, thotë zonja Dreshaj.

Në rrugën “Arthur” mund të blihen edhe vegla muzikore popullore, thotë Milot Berisha, pronar i dyqanit “Euroalb”.

"All the instruments are imported from Kosovo. People are very interested in instruments and preserving Albanian traditions. We imported the couplet, the lute, we have sharkija. We also have national clothes here. It makes me feel very good because there are many people who see the store from the outside and go inside because they find it interesting," he says.

A year ago, the name of "Gjergj Kastrioti-Skënderbeu" was added to a street near the intersection that leads to "Arthur" street, while every year, on the occasion of the national hero's birthday, a fair of Albanian businesses and culture is organized./VOA



Video