A few more days separate us from the election of the president of the Republic of Albania, which has had clashes and accusations from political parties and beyond. Professor Artan Fuga, who starts his analysis with a question mark, has not escaped this debate either: Who is blackmailing the new President, before he is elected?
Fuga further writes that the President can not be intimidated as a "bride on horseback" by the Prime Minister whoever he is! Not to complain quietly to friends that he has so much power! "Not to pretend, but to take responsibility for the order, the judiciary, the elections, the foreign policy, etc.", writes Fuga, among others.
Full post:
With the election of the new President of Albania from all sides of politics and the media, from the government and the opposition, there is a tendency to devalue the role and competencies of the President of the Republic. The whole alibi is based on the illusion that since the powers of the president are somewhat limited, since in 2008 the current opposition and the current government together further limited the powers of the president, as his election in the fourth and fifth rounds is done with majority of votes, then the conclusion is drawn as wrong as it is wrong:
The President is worthless!
So we do not deal with the issue of the President as opposition!
So as power, we treat it like a future doll!
What do you not hear as judgments these days from the mouths of the rulers, the ridiculous candidates who announce their candidacies? various politicians.
The person in charge of the role of the chairman of the socialist parliamentary group managed to declare yesterday that the President is not part of the authorities in Albania !!! Here we are faced with a frightening ignorance of the Constitution, constitutional law and the history of institutions, but we do not claim this recognition for the declarants!
But even analyst critics, or opposition politicians say more or less the same thing, that the president is the secretary of the prime minister, that he is a puppet, that he has no powers!
Dhe i japin të dy palët, sikurse më shumë shumica dhe disa nga solistët e saj, rolin e gjoja të përfaqësimit të moralit gjithëpërfshirës, të unitetit të popullit e kombit, a ku dihet se çfarë, pra një pushtet gjoja vetëm moral gjithpërfshirës!
Me një fjalë e paraqesin si një profet të rremë që paska fuqi pa kiompetenca të mbledhë kombin rreth vetes!
Sa qesharake aq edhe një mjaltë me helm brenda për ne qytetarët.
E paraqesin Presidentin si një kryeplak, si një bajraktar, si një gjysh të mirë, a si kryegjysh, që e duan të gjithë, e respektojnë të gjithë. Dhe e gjitha kjo ndërkohë që çdo veprim në shoqërinë tonë krijon çarje dhe separatizma të jashtëzakonshëm.
+++
Eshtë e vërtetë se kompetencat e Presidentit të Republikës janë rrudhur qysh nga koha kur këtë detyrë e bënte Sali Berisha që e trajtonte kryeministrin e vet si një vartës të thjeshtë administrate. I kishte kompetencat.
Eshtë po aq e vërtetë se dy vite më parë edhe Presidentit Ilir Meta i hoqën edhe më shumë kompetenca duke e çuar pikën deri aty sa edhe një grumbull antarësh të akademisë i a hidhnin në kosh dekretin përkatës!!!
Eshtë e vërtetë se presidentët që kanë qenë pas 1998 përgjithësisht kanë qenë të pazotët të ushtrojnë në mënyrën e duhur dhe maksimale detyrat që u ka ngarkuar kushtetuta. Me ndonjë përjashtim kanë kthyer ligje të Kuvendit duke e ditur se Kuvendi do t’i rivotonte ato dhe do t’i fuste në fuqi!!!
Por, kjo praktikë e një presidenti me profil shumë të dobët në ushtrimin e kompetencave, nuk ka ardhur nga Kushtetuta, por nga ushtrimi disa herë servil i këtij apo atij presidenti i kompetencave të dhëna nga Kushtetuta.
Praktika e mbrapshtë e deritanishme ka sjellë që të ndërtohet një model presidencial që është kopja më e zbehtë e atij profili që kërkon Kushtetuta e Republikës të Shqipërisë.
Nisur këndej, unë pyes veten përtej tam tameve të propagandës nëse i kanë kryer detyrat kushtetuese si duhet një rradhë presidentësh, apo nuk kanë bërë tjetër por që nganjëherë nga karakteri jo i fortë, nga dëshira për konfortin e rehatisë, nga arësye të tjera të ditura apo të paditura nga puvbliku, nuk kanë qenë në krye të detyrës? Mos kujtojë kush se qytetarët e hanë propagandën për të vërtetë, as vetëmburrjet dhe pozitat narciste të ndokujt që ka qenë më parë President!
Publiku e përbuz politikën dhe politikanët! Kjo është fatkeqësi për kombin, Shqipërinë, madje edhe më gjerë! Pa u rivendosur besimi, kjo gjendje do të përkeqësohet! Dhe kjo nuk bëhet duke parë që e gjithë politika në fakt do një president që ende pa u zgjedhur e profilojnë me shantazh duke i thënë : Ej, o budallaqe, mos kujto se do të kryesh funksione që janë shkruar në letër!!!
+++
Presidenti i ardhshëm duhet ta lexojë mirë kushtetutën. Dhe do të shohë atje se detyrat dhe kompetencat e tij përballë kombit janë shumë të mëdha, dhe nuk janë thjesht dekorative! Nuk mund të luajë alibinë duke menduar: Unë si kukull u zgjodha, kukullën po bëj, ose me kukulla po luaj!!!
Presidentin Kushtetuta e ka përcaktuar si komandant i përgjithshëm i forcave të armatosura dhe garant i sigurisë së vendit! Nuk po zgjatëm shumë për të thënë se çfarë hapësirash për veprim i hapen Presidentit dhe çfarë përgjegjësish i bien në kurriz prej këtij fakti! Po them vetëm se vetëm për këtë ai mund të thërrasë në raport jo vetëm ministrin e brendshëm dhe të mbrojtjes, por edhe vetë kryeministrin!
Presidenti është po ashtu që ka pushtet në strukturimin dhe gjenezën e pushtetit gjyqësor sepse ai emëron gjyqtarët për aq sa ja lejon si numur Kushtetuta në nivele shumë të larta të gjyqësorit! Kaq mjafton që dora dhe influenca e tij në pallatin e drejtësisë të jetë shumë e madhe!
Ai emëron ambasadorët dhe interpretimi i thjeshtë i Kushtetutës e ngarkon me përgjegjësi për sigurinë e jashtme të vendit dhe numrin një për lidhjen e traktateve ndërkombëtare dhe dypalëshe! Kaq duhet që ai politikën e jashtme të mos e ketë “frut të ndaluar”, por pjesë e veprimeve të tija të përditshme! Mua më vjen turp kur bëhen takime të rëndësishme jashtë vendit, dhe Presidenti rri si çilimi në tokë, ndërkohë Shqipëria paraqitet atje vetëm me kryeministrin!
Presidenti i jep mandatin kryeministrit, nuk është kryeministri që mandaton apo shkarkon presidentin!!! Nê kushte raportesh të ndryshuara në Kuvend roli i Presidentit bëhet primar. Ai gjykon mbi zgjedhjet dhe nëse sheh sipas gjykimit të institucioneve se zgjedhjet janë të trukuara, mund edhe të mos e japë mandatimin e forcës që i ka fituar me mashtrim ato duke e privuar nga qeverisja!
Askush nuk e privon dot Presidentin nga gjykimet publike të tij, nga marrëdhëniet me grupe deputetësh për të mirën publike!
Nuk janë vetëm kaq! por mjadftojnë për të thënë që edhe me aq kompetenca sa ka sot, ato nuk janë pak! Kushtetuta në fakt në planin personal, nënkupton se Shqipëria duhet të drejtohet nga dy “koka”, Presidenti dhe kryeministri.
Kjo e bën Presidentin të mos jetë kamarieri i kryeministrit, sikurse po e shantazhojnë për të qenë ende pa u zgjedhur, por të jetë bashkëqeverisës me kryeministrin e tij!
Jo të intimidohet si “nuse e dhjerë mbi kal” nga kryeministri kushdo qoftë ky! Jo të ankohet nën zë me miqtë se aq kompetenca ka! Jo të bëjë sikur, por të mbajë përgjegjësi edhe për rendin, edhe gjyqësorin edhe zgjedhjet, edhe politikën e jashtme, etj.
Ndryshe shteti shqiptar është i mbaruar!
He must leave the prime minister of the government in the politics of the day. Of course. Do not put your nose where it should not be. Let the government work by administering the country. Do not stick to the wheels.
But, on the other hand, take the beautiful model of cooperation with the Prime Minister, like two eagle heads that complement, but also moderate, control, limit each other! So take the collaborative model. Collaborators but not the filthy servile of duleksh!