DREAM / The Prime Minister resigns and wakes up under the Parisian bridge!

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

BAN: The transport of 'poisonous ash' from Durrës, the tip of a bigger scandal. The role of Customs is very questionable

2024-08-27 19:26:17Investigim SHKRUAR NGA ARTAN HARAQIJA DHE BURIM GOXHULI
BAN: The transport of 'poisonous ash' from Durrës, the tip of a
Illustrative photo - Container in the Port of Durrës

The issue of the export of a quantity of industrial waste from the port of Durrës, which is suspected of containing harmful poisonous substances, has turned into a story of many doubts, with many unknowns. A dual investigation is being carried out by the Durres prosecutor's office in Albania and the European Union Anti-Fraud office, OLAF, in Brussels, over 100 containers recently blocked in Singapore, originating from the port of Durres. The American non-governmental organization "Basel Action Network" told the Voice of America that it is convinced that the port of Durrës, not only in this case, but also in other cases before, has been used to extract from Albania, the region and probably also from other European countries, hazardous toxic waste to some Asian countries. Colleague Artan Haraqija brings the following chronicle.

From the Port of Durrës, every three or four months, a material is exported that is suspected to be a poisonous powder known as 'EAF', which comes out of the chimneys of metallurgical factories. That's the claim of the Seattle-based Basel Action Network (BAN). His representative, Jim Puckett, told the Voice of America that the data that BAN has was obtained from a whistleblower from the Port of Durrës, who has provided evidence for this.

"A month ago, we created a portal where individuals from all over the world can report toxic waste. The first person who alerted us was an individual who observed the transport of toxic waste in the port of Durrës. He had knowledge of where the poisonous powder was going and the documents showing the route of the cargo."

After receiving the data, BAN says that it has conducted its own research and comes to the conclusion that shipments of this nature are regularly made from the port of Durrës.

"We were able to confirm the containers that the whistleblower reported, their identification numbers, we verified through the 'Google Earth' application, as well as through Google Earth satellite imagery, we located their exact location by comparing it to the lights and roads of port. We have three sources of data taken at three different times. We suspect this happens every three or four months."

The ash exported from the port of Durrës belongs to the company 'Sokolaj', which bought it from the factory of the Kurum company in Elbasan, which produces steel and iron. Contacted by the Voice of America, the Sokolaj firm has not responded until the preparation of this material.

The Turkish firm Kurum, in a statement made on August 21, although it does not provide an accurate explanation as to whether it is the seller of this item, says that

“Kurum International asnjëherë nuk ka eksportuar mbetje të rrezikshme ndaj edhe në këtë rast, kjo ngarkesë për të cilën bëhet fjalë nuk është eksportuar nga Kurum International”.

Zoti Puckett thotë se eksportimi i shpeshtë i këtij materiali nga Durrësi, ngre dyshime që ai n uk vjen vetëm nga fabrika e Kurimit, pasi kjo fabrikë nuk është aq e madhe sa të prodhojë sasi kaq të mëdha të pluhurit EAF.

“Ky material mund ta ketë origjinën nga vende të tjera të Evropës. Kudo ku ka fabrika për shkrirjen e çelikut, krijohet ky lloj hiri. Kompanitë duan ta heqin atë qafe, sepse kostoja është më e lartë për ta menaxhuar siç duhet. Po ashtu edhe zinku që nxirret prej tij nuk është aq i vlefshëm”, thotë zoti Puckett.

Sipas të dhënave që sinjalizuesi i dha Rrjetit të Aksionit të Bazelit, rasti i fundit ishte në muajin korrik, kur material i dyshimtë fillimisht u ngarkua në kontejnerë në Portin e Durrësit. Pasi largohet nga porti i Durrësit, kontejnerët udhëtojnë drejt portit të Triestes, në Itali. Aty kontejnerët ngarkohen në dy anije të tjera transportuese, që i përkasin firmës daneze ‘Maersk’. Prej portit italian, përmes Detit Mesdhe dhe bregdetit të Afrikës malli u nis fillimisht për në Singapor, prej nga do të vazhdonte rrugën për në destinacionin e tij përfundimtar, Tajlandën. Ndërsa malli lundronte në mes të ujërave të Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Jugut, një nga dy anijet që e transportonin atë u zhduk nga radarët. BAN-i thotë se kjo ndodhi pikërisht në kohën kur ata ngritën shqetësimin se një ngarkesë me pluhur helmues po transportohej nga Shqipëria për në Azi.

Firma daneze Maersk e konfirmoi për Zërin e Amerikës se sinjali nga një prej anijeve të saj me të vërtetë u ndal, por thotë se kjo nuk u bë për arsyen që ngre si dyshim BAN-i.

“Një organizatë jo qeveritare ka spekuluar se pse gjurmuesi i anijes tonë Campton ishte fikur. Ndërsa situata e sigurisë në ujërat rreth rajonit të Lindjes së Mesme është e ndjeshme, nuk është e pazakontë që disa pronarë anijesh të çaktivizojnë gjurmuesin e tyre”.

Kjo lë të kuptojë se mund të jetë bërë për të shmangur një sulm nga grupi militant jemenas, Houthi që prej nisjes së luftës në mes të Izraelit dhe Hamasit ka kryer një mori sulmesh mbi anijet transportuese që kanë lundruar afër Jemenit.

Maersk gjithashtu i tha Zërit të Amerikës se ata vendosën ta transportonin mallin pasi dokumentacioni shoqërues thoshte se ishte i pa rrezikshëm.

“Nëse do të ishte deklaruar se përmban mbetje të rrezikshme, Maersk do të kishte refuzuar ta transportonte. Për shkak të spekulimeve në lidhje me përmbajtjen e tij, Maersk ka bashkëpunuar me autoritetet e Singaporit... Anija jonë Campton ka shkarkuar kontejnerët në Singapor dhe tani ato po riatdhesohen për në Shqipëri nga një kompani tjetër”.

Një tjetër argument që përmend “Rrjeti i Aksionit të Bazelit” për dyshimet e transportimit të këtij materiali nga porti i Durrësit është dërgesa e parafundit që shkoi nga Durrësi për në Kinë. Nga muaji prill, sipas drejtorit ekzekutiv Jim Puckett, kjo dërgesë është bllokuar në një port kinez, afër Hong Kongut.

“Kjo dërgesë u nis nga i njëjtë port. Sipas sinjalizuesit tonë, kinezët e kanë refuzuar atë. Janë 115 kontejnerë nga Shqipëria që ende janë të bllokuar në Kinë. Kinezët e kanë analizuar materialin dhe kanë gjetur nivele të larta të metaleve, përfshirë mbi 8% plumb”, thotë zoti Puckett.

Dy ministri të qeverisë shqiptare në fundjavë thanë në një deklaratë të përbashkët se “Shqipëria nuk mundet të pranojë apriori rikthimin e ngarkesave të tilla vetëm mbi bazën e dyshimeve e të spekulimeve, pa realizimin e analizave shteruese ...”

Nëse konfirmohet se fjala është për hirin që del nga oxhaku i fabrikave metalurgjike, atëherë pasojat, sipas BAN-it janë të rënda, për shëndetin e njerëzve dhe mjedisin, por mund të ketë edhe pasoja politike.

Pluhuri EAF përmban përqindje të lartë metalesh si plumbi dhe kromi dhe mbetje të tjera kimike që shkaktojnë kancer.

Në fotografitë e sinjalizuesit të BAN-it për rastin e muajit korrik, sipas zotit Puckett, shihen grumbuj të hirit që ishin lënë në mjedis të hapur në portin e Durrësit. Fotografi të ngjashme shihen edhe në aplikacionin ‘Google Earth’. Një e tillë, e bërë më 11 tetor të vitit të kaluar, tregon grumbuj të hirit brenda hapësirës së portit të Durrësit.

“Fjala është për një mbetje të rrezikshme nëse nuk trajtohet si duhet. Ju nuk do të donit ta mbani këtë afër fëmijëve apo personave me sëmundje kronike”, tha zoti Puckett.

Prokuroria e Durrësit njoftoi të mërkurën se ka nisur hetimet, në bashkëpunim me Zyrën Evropiane kundër Mashtrimit Ekonomik (OLAF).

Kjo zyrë nuk pranoi të komentojë.

“Ne nuk jemi në gjendje të japim detaje në lidhje me rastet që OLAF mund të trajtojë pasi duhen mbrojtur të dhënat e çdo hetimi të mundshëm dhe të proceseve të mundshme gjyqësore që do të pasojnë...”, tha për Zërin e Amerikës zyra për informim e OLAF-it.

Dogana shqiptare megjithatë e konfirmoi për Zërin e Amerikës se ishte OLAF-i ai i cili e njoftoi Strukturën Antitrafik të Drejtorisë së Përgjithshme të Doganave për rastin. Kjo zyrë gjithashtu nuk pranoi të komentojë, pasi rasti tani është nën hetim. As kompania gjermane ‘EMS Shipping’ që menaxhon një pjesë të portit të Durrësit, pikërisht pjesën ku bëhet ngarkimi i këtij materiali në kontejnerë, nuk pranoi të bëjë komente.

“Duke qenë se rasti është nën hetim nga autoritetet me të cilat po bashkëpunojmë plotësisht, nuk mund të komentojmë detajet e rastit derisa të përmbyllet”.

Rrjeti i Aksionit të Bazelit thotë se ishin ata që e njoftuan OLAF-in për rastin.

“Ne i jemi shumë mirënjohës OLAF-it dhe prokurorisë në Shqipëri që po merren me këtë rast, pasi unë kam përshtypjen që kjo është maja e një skandali shumë më të madh”, thotë Drejtori Ekzekutiv i BAN-it, Jim Puckett.

The political consequences, if the American organization's claim is confirmed, could be a violation of the Basel Convention, the United Nations treaty that regulates the trade in hazardous waste. Signatory countries of the convention, one of which is Albania, are not allowed to send toxic waste to another country, unless they receive prior approval from the host country.

The Albanian government rejected during the weekend the accusations that it did not act in relation to the suspected cases.

In the joint statement of the two ministries of the Albanian government, it is stated that Albania is classified as a safe country, as it has been verified and certified in several international inspections during the last years.

"I would advise that Albania take responsibility for what is happening in the port of Durrës. Someone should analyze the piles that are in the port and the goods that are being returned from Singapore. But I say with 95% certainty that it is EAF ash, which everyone in the metallurgical industry recognizes as toxic waste," Jim Puckett, Executive Director of the Basel Action Network, told VOA.

Mr Puckett says he understands that Customs may have been misled by exporters who may have declared it as non-hazardous material, but:

"It is very doubtful how this can happen in front of their eyes. I'm sure this is a bigger story that includes many exports that have not been noticed before and that probably have their source somewhere in Europe, or even other countries. I don't believe that this story is over."

The odyssey of these wastes is only in the first steps, while the completion of laboratory analyzes is awaited on what the goods actually contain in the containers that are traveling to return to Albania.

Correspondents Armand Mero, Ilirian Agolli and Raimond Kola also contributed to this article./VOA


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×