DREAM / The Prime Minister resigns and wakes up under the Parisian bridge!

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

A decisive moment in geopolitics

2024-10-26 22:45:44Pikëpamje SHKRUAR NGA JORGE HEINE DHE ARIEL GONZáLEZ LEVAGGI
A decisive moment in geopolitics
Erdogan at the BRICS summit

Jorge Heine and Ariel González Levaggi* – Foreign Policy

This week's BRICS summit in Kazan, Russia, unveiled a new participant: Turkey. A Kremlin official revealed last month that Ankara had applied to join the group, having expressed interest several times in recent years. A spokesman for Turkish President Recep Tayyip Erdogan's Justice and Development Party (AKP) later admitted that "there is a process underway."

The BRICS group has expanded significantly recently, admitting Egypt, Ethiopia, Iran and the United Arab Emirates in January, while Saudi Arabia is still considering whether to join. The BRICS acronym comes from the group's original members: Brazil, Russia, India, China and South Africa.

However, Turkey's application to BRICS is a turning point in geopolitics. If Turkey joins BRICS as a full member or partner country, it would become the first NATO member and long-time candidate for European Union membership to take an active role in an entity seen by some analysts as a challenger to Western dominance.

Turkey's diplomatic demarche is another sign that the global south is increasing its weight in world affairs, and it underscores the rise of active non-engagement as an ideology. But it is not a major break in Turkish foreign policy: Ankara's application to BRICS is an extension of its international balancing act, which aims to diversify alliances while maintaining ties with the West.

During his two decades in office, Erdogan has promoted a non-Western vision of the world and sought greater global autonomy out of frustration with the EU and the United States. For its part, BRICS is on the move both in terms of membership and increasing global influence. In addition to Turkey, countries such as Malaysia and Thailand have also applied for entry and had their own envoys to this year's summit.

Cooperation among BRICS members on energy, trade and infrastructure development is growing rapidly. As a share of global trade, merchandise trade within the BRICS doubled from 2002 to 2022, reaching 40 percent. In 2015, the group established the Shanghai-based New Development Bank with $50 billion in capital. The bank, headed by former Brazilian president Dilma Rousseff, has since lent $33 billion to 96 projects.

BRICS now aims to create an alternative payments system to SWIFT, which it perceives as a Western-dominated international banking system. The project has taken on greater importance after Western countries cut Russia off from SWIFT following the invasion of Ukraine in 2022.

BRICS do të përfitonte nga pranimi i Turqisë. Nga pikëpamja gjeopolitike, anëtarësimi i Turqisë do të rriste statusin e grupit si një ithtar i mosangazhimit, në krahasim me një bllok me një axhendë antiperëndimore – megjithëse sigurisht që do të rriste dyshimet perëndimore për Turqinë. Aktualisht, grupi është i përçarë. Kina dhe Rusia kërkojnë t’i japin formën e një entiteti antiperëndimor, ndërsa Brazili, India dhe Afrika e Jugut preferojnë që grupi të mbajë një qëndrim më afër mosangazhimit. Prania e Turqisë ka të ngjarë të forcojë pikëpamjen e dytë. E njëjta gjë vlen për shumicën e anëtarëve të rinj, me përjashtim të Iranit, i cili ka gjasa të jetë afër Kinës dhe Rusisë.

Anëtarësimi në BRICS do ta vendoste gjithashtu Turqinë, një anëtare e NATO-s, në një pozitë të privilegjuar: t’i kesh këmbët në të dy kampet rrit ndikimin e politikës së jashtme të Ankarasë. “Të jesh i përfshirë në këto struktura nuk do të thotë të braktisësh NATO-n”, u tha Erdogan gazetarëve në Asamblenë e Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara në shtator. “Ne nuk mendojmë se kjo aleancë dhe bashkëpunim janë alternativë ndaj njëri-tjetrit”.

Pavarësisht profilit të lartë të Erdoganit në çështjet globale, axhenda e brendshme e Turqisë është bërë gjithnjë e më sfiduese për presidentin. Në mars, AKP humbi terren në zgjedhjet komunale, ndërsa rritja ekonomike është ngadalësuar dhe inflacioni është i shfrenuar. Por kufizimet e brendshme nuk e kanë ndalur Turqinë në përpjekjen për ndikim në të gjithë Euroazinë; më e pakta, këto përpjekje ndërkombëtare ofrojnë një shpërqendrim të mirëpritur.

Politika e jashtme e Erdoganit është ndërtuar mbi një përzierje komplekse të trashëgimisë osmane të Turqisë, aspiratave nacionaliste dhe ndjenjës se ditët më të mira të Perëndimit janë lanë pas. Ai kërkon një botë më shumëpolare, ku Turqia mund të veprojë e pavarur nga hegjemonia perëndimore dhe të kërkojë opsione strategjike përtej Perëndimit, edhe nëse kjo do të thotë partneritet me armiqtë historikë, si Rusia, ose me vende që kanë ndjekur politika drakoniane kundër pakicave myslimane, si p.sh. Kina.

Erdogan është përpjekur ta zgjerojë hapësirën strategjike të lëvizjes së Turqisë përmes diplomacisë. Ai ka nënshkruar marrëveshje energjetike me Rusinë, duke lejuar ndërmarrjen shtetërore ruse Rosatom të ndërtojë, zotërojë dhe operojë termocentralin e parë bërthamor të Turqisë; ndërmjetësuar në konflikte të armatosura si lufta Rusi-Ukrainë; dhe mblodhi mbështetje kundër veprimeve ushtarake të Izraelit në Gaza.

Aplikimi i Turqisë në BRICS nuk është i ndryshëm. Nuk ka të bëjë me prishjen e lidhjeve me Perëndimin, por përkundrazi rikalibrimin e tyre në favor të aleancave më të gjera dhe më të larmishme që janë të rëndësishme për interesat kombëtare afatgjata të Turqisë – veçanërisht kur perspektivat e Ankarasë për anëtarësim në BE zbehen dhe lidhjet strategjike me Shtetet e Bashkuara dobësohen.

Përpjekja prej dekadash e Turqisë për anëtarësim në BE është shenjuar nga zhgënjimi. Ndërsa Ankaraja ka bërë përpjekje për anëtarësim, përgjigjet e BE-së kanë qenë të vakëta në rastin më të mirë, veçanërisht pas kundërshtimit francez dhe gjerman në fund të viteve 2000. Me një popullsi prej 87 milionë banorësh, Turqia do të ishte vendi më i madh në BE dhe i vetmi anëtar me shumicë myslimane. Rezistenca demokratike pas protestave të parkut Gezi të vitit 2013 dhe tentativës për grusht shteti të vitit 2016 nuk e kanë ndihmuar çështjen e saj. Sot, ndërsa Turqia mbetet ende zyrtarisht kandidate, bisedimet e saj të pranimit në BE kanë ngecur.

Ambivalenca në BE mbi anëtarësimin e Turqisë buron nga shqetësimet mbi të dhënat e Turqisë për të drejtat e njeriut dhe autoritarizmin në rritje nën udhëheqjen e Erdoganit. Ka mosmarrëveshje edhe mbi Qipron dhe të drejtat detare në Mesdheun Lindor. Raporti i Komisionit Evropian 2023 për Turqinë i tensionoi më tej marrëdhëniet, pasi dënoi erozionin demokratik të Ankarasë dhe sugjeroi se ajo nuk është gjëkundi pranë arritjes së anëtarësimit të plotë.

Lidhjet e Turqisë me Shtetet e Bashkuara nuk kanë ecur më mirë. Një pikë e madhe mosmarrëveshjeje ishte blerja e sistemit rus të mbrojtjes raketore S-400 nga Turqia, gjë që çoi në largimin e tij nga programi i avionëve luftarakë F-35. Si përgjigje, Turqia zgjodhi F-16, duke përfituar nga pushtimi rus i Ukrainës për të përmirësuar industrinë e saj të mbrojtjes. Konflikti rriti gjithashtu ndikimin e Turqisë mbi NATO-n, veçanërisht pasi pengoi përpjekjen e Suedisë për anëtarësim.

Mes luftës në Gaza, rreshtimi i Erdoganit me kauzën palestineze dhe kritikat e zëshme ndaj mbështetjes perëndimore për Izraelin kanë thelluar përçarjet midis Ankarasë dhe Uashingtonit. Në të kaluarën, presidenti turk fajësoi gjithashtu administratën Obama për mbështetjen e saj për Forcat Demokratike Siriane të udhëhequra nga kurdët gjatë luftës civile siriane, një çështje që ka mbetur e vazhdueshme.

Gjithsesi, Turqia ka dëshmuar se është ende e domosdoshme për Perëndimin: ajo ka vepruar si një ndërmjetës kyç në luftën Rusi-Ukrainë, duke nxjerrë në pah aktin e saj delikat balancues midis angazhimeve të NATO-s dhe partneritetit me Moskën. Në këtë rol, Turqia ka arritur rezultate mbresëlënëse – si lehtësimi i shkëmbimit më të madh të të burgosurve që nga Lufta e Ftohtë.

Për Erdoganin, këto zhvillime kanë konfirmuar nevojën e Turqisë për të ndjekur një formë mosangazhimi dhe për të zhvendosur fokusin e saj drejt jugut global dhe entiteteve joperëndimore. Piloti i Turqisë e ka çuar atë në angazhime në të gjithë Lindjen e Mesme, Afrikë dhe Amerikën Latine, ku Ankaraja ka zgjeruar rrjetet dhe biznesin e saj. Në këtë kontekst, BRICS i ofron Turqisë një mundësi unike për t’u bashkuar me një bllok në rritje që përfaqëson një pjesë të konsiderueshme të jugut global, si dhe Rusinë dhe Kinën – aktorë kryesorë në Euroazi.

In a world marked by great power rivalry and competing grand narratives, Turkey will reclaim its role as a bridge between the West, the global south and Eurasian powers. The country's unique position is based on its geographical location and imperial history. By applying to join BRICS – an informal but high-profile grouping – Turkey is signaling to the West that it should not be taken for granted.

*Professor at Boston University Pardee School of Global Studies. He is a former ambassador of Chile to China, India and South Africa

Ariel González Levaggi, director of the Center for International Studies at the Pontifical Catholic University of Argentina


Në përputhje me standarded JTI

Protocol

 Read
Lutfi Dervishi / 2024-10-22 19:17:39Point of Views

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×