The government is doing an awareness campaign to save electricity, in the conditions of the global crisis, by spending money. At the end of September, a spot that cost KESH around 250,000 euros was broadcast on social networks and the main televisions. The two-month spot comes at a time when families are waiting for the decision to increase the price of energy for the band above 800 kWh per month. Media analysts consider this propaganda, while for energy experts the campaign with these expenses is a waste of public money.
"Together with the Minister of Education, I will leave on the 14th from the schools of Tirana with a group of young men and women, employees of OSHEE, KESH, OST, who have volunteered to go to every classroom and share with the children how to save energy and why it is important today to take care of energy saving. "- declared the Minister of Infrastructure and Energy Belinda Balluku during the presentation of the new package of Social Resistance.
The sensitization campaign announced by Minister Balluku started from the "Lasgush Poradeci" school in Tirana to continue with meetings in other educational institutions throughout the country. In parallel with this initiative, the government has taken several other steps in the framework of saving energy in times of crisis. One of them includes the media and social networks, which, unlike the volunteering of employees in schools, is accompanied by a financial bill for the KESH budget.
Through a negotiated procurement procedure, the Albanian Electricity Corporation paid ALL 29,144,400 (including VAT) for an information and education campaign for citizens/families on the use or saving of electricity in crisis conditions.

Në dokumentacionin e siguruar nga Faktoje, përmes një kërkese për informacion, KESH sqaron se objektivi kryesor i fushatës është informimi, edukimi dhe ndërgjegjësimi.
“Informacioni i kësaj fushate do të hyjë në çdo familje shqiptare për të kthyer në vëmendjen e duhur, në përdorimin sa më efiçent të energjisë elektrike në familje apo dhe në ambientet e punës së përditshme.”
Por më shumë se sa informim dhe ndërgjegjësim mbi kursimin e energjisë, spoti që po transmetohet në media dhe rrjete sociale sipas ekspertëve i ngjan propagandës.
“Reklama në vetvete është propagandë e shpërlarë: “Na mbron qeveria, na siguron qeveria”…. Qeveria është menaxhuese e fondeve të taksapaguesve dhe jo Babagjyshi i Vitit të Ri. – komenton për Faktoje analisti Lutfi Dervishi duke shtuar se kriza aktuale dikton nevojën e çeljes së një debati mbi energjinë.
“Si parim në media duhet të ketë një mur të fortë ndarës mes reklamës dhe sektorit të informacionit. Në praktikë, kush bën reklamë fiton imunitet nga praktika. Sot më shumë se për thirrje për kursim ka nevojë për të hapur debatin për energjinë. Dhe ky debat nuk hapet nëse nuk ka një shqyrtim kritik të asaj që ka ndodhur deri më sot.”- vazhdon më tej Dervishi.
Referuar kontratës, spoti dhe materialet e tjera ndërgjegjësuese do të transmetohen në televizione, radio dhe rrjetet sociale në periudhën tetor-dhjetor, kohë e cila përkon me diskutimet mbi rritjen e çmimit të energjisë për familjarët që konsumojnë mbi 800 kwh në muaj. Dhe pjesa e luanit, prej 67.9% e faturës totale shkon për të paktën tre televizionet kryesore në vend, si dhe disa kanale informative.

Për ekspertët e energjisë shpenzimet e Korporatës mbi fushata të tilla informuese janë të tepruara, në një kohë që drejtuesit apo përfaqësuesit e institucioneve të energjisë kanë hapësirë të mjaftueshme mediatike si dhe numërojnë mijëra ndjekës në rrjete sociale.
“Ne kemi rreth 90 mijë persona me aftësi të kufizuar në vend, plus kujdestarët e tyre që do t’u bëhet kompensimi i energjisë elektrike. Për tetraplegjikët ndihma mbështetëse është vetëm 3000 lekë, ndërsa për të verbrit 2400 lekë që për mendimin tim është shumë pak, për të mos thënë qesharake. Nëse fokusi nuk do të ishte propaganda në media apo rrjetet sociale, 290 milion lekë të vjetra që do të shkojnë për këto shërbime do të ishte mirë të shkonin si mbështetje direkte për këtë kategori.” – argumenton Azmer Duleviç për Faktoje, duke shtuar se e gjithë vlera e shpenzuar është shpërdorim i të ardhurave publike pa një justifikim ekonomik dhe me një mesazh të kundërt me atë që përpiqet të propagandojë spoti publicitar.
“Korporata Elektroenergjetike Shqiptare e ka mbyllur 6-mujorin e parë të këtij viti me 12 miliardë lekë humbje, në ndryshim nga plani i miratuar ku parashikohej fitim në masën 667.7 mln lekë. Është e vërtetë që kjo situatë ka ardhur si pasojë e rritjes së shpenzimeve për blerje energjie nga ana e KESH, ndaj nisur nga kjo gjendje KESH mund t’ia kishte kursyer vetes këto para.” – përfundon komentin e tij Duleviç.
Por fatura financiare e kësaj fushate nuk është i vetmi problem. Për të zhvilluar fushatën ndërgjegjësuese të kursimit të energjisë, KESH ka ndjekur procedurë me negociim pa shpallje të njoftimit të kontratës, bazuar mbi një vendim të Këshillit të Ministravë nr 1195, datë 05.08.2008.

Nga verfikimi që ne i bëmë bazës ligjore rezulton se Korporata ka shkelur një pikë të procedurës, që lidhet me transparencën. Konkretisht, pika 9 e VKM-së citon se ftesa për negociata duhet të shpallet edhe në faqen e internetit të institucionit. Por në faqen zyrtare të KESH nuk është publikuar ende ftesa për negociimin.

Një tjetër hap në kuadër të kursimit, qeveria e ka ndërmarrë me anë të aktit normativ, i cili parashikon ndër të tjera uljen me 15% të konsumit të energjisë nga institucionet publike. Po ashtu, me hyrjen në fuqi të këtij akti normativ, do të nisë ndërprerja e ndriçimit në çdo rrugë ndërqytetase kryesore dhe dytësore pas orës 22:00.

The external lighting of public buildings, cultural facilities, monuments, squares and fountains will also be interrupted. State institutions are prohibited from using air conditioning at a temperature lower than 27 degrees in summer and higher than 21 degrees in winter. The Normative Act will not be applicable to institutions providing health services, schools, kindergartens, police stations and institutions for the execution of criminal decisions.
/Esmeralda Topi/ Fact