Berat, Gjirokastra and Thethi top destinations - Why are foreign tourists "abandoning" the coast in Albania, for the mountains...

2026-09-06 17:39:18Aktualitet SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX

Berat, Gjirokastra and Thethi top destinations - Why are foreign tourists

If Albania judged its tourist season solely by Instagram photos, the summer of 2026 would seem almost perfect.

Blue water in Ksamil, cruise ships in front of Saranda, tables by the sea in Himara and a river of cars that descended every weekend towards the South. But today's tourists have a habit: after taking the next photo, they also write a review. And the reviews of July and August show a somewhat different Albania.

On Reddit and Tripadvisor, tourists continue to be almost unanimous on one thing: Albania is an incredibly beautiful country.

But they are much less unanimous about the way this beauty is being sold. On the coast, especially in Ksamil and Saranda, praise for nature is increasingly accompanied by complaints about overcrowding, sun loungers, concrete, music, traffic and prices.

In Berat, Gjirokastër and Theth, meanwhile, impressions vary. Tourists talk about history, food, family, authenticity, mountains and hospitality. Thus, the paradox of this summer is simple: tourists came to Albania for the sea, but some of them seem to have fallen in love with everything that lies beyond it.

The sea was not lost, the coast is in danger of losing it.

It is important to note that tourists are not criticizing the Ionian, which is the focus of most comments compared to the Adriatic. Of Ksamil, a July visitor writes that “the water is warm and crystal clear.”

Another describes the beautiful sea, but ends with just two words about the experience around it: "Very chaotic."

This may be the most accurate summary of the Albanian Riviera problem.

Nature continues to produce what the advertisements promise. The tourist industry built on it, not always. In Ksamil, July and August reviews mention beaches filled with sunbeds, limited public space, loud music, expensive parking, and prices that vary by row of umbrellas or day of the week.

One visitor, observing the pace of development, writes: “There is construction everywhere.” The sea, she adds, remains transparent and the landscape beautiful. It is precisely this contrast that makes the criticism all the more significant.

Another tourist notices something that a few years ago would have seemed strange for a destination marketed as a cheap and untouched alternative to the Mediterranean: in one part of Ksamil, according to him, there was no way to simply spread out a towel; you had to get a sunbed for a fee.

Thus, Albania is facing a typical problem of destinations that become famous faster than they learn to manage their fame. No one complains that the sea is incredibly beautiful. The complaint is that more and more obstacles are being encountered between the tourist and the sea.

Një Rivierë që po shet gjithnjë e më shumë, por jo domosdoshmërisht po bind

Për shumë vite, avantazhi që reklamohej mbi vendin tonë ishte i qartë: bukuri mesdhetare me çmime jomesdhetare, pra ekonomike. Në verën e vitit 2026, ky ekuacion duket më i pasigurt.

Turistët vazhdojnë të gjejnë çmime të leverdishme, por jo domosdoshmërisht aty ku fama turistike është më e madhe. Në Ksamil ka komente për çadra që kushtojnë nga 1,000 deri në 3,500 lekë. Në një beach club tjetër, një vizitor raporton 4,000 lekë për një çadër madje ka edhe shifra shumë më të kripura se kaq. Ka edhe përvoja shumë pozitive, me staf të sjellshëm dhe çmime të mira, gjë që tregon se problemi nuk është universal. Por paqëndrueshmëria e eksperiencës është vetë një problem.

Një turist në Reddit, pasi vizitoi Sarandën dhe Himarën në gusht, e përshkruan udhëtimin si “një miks gjendjesh”. Deti dhe restorantet e mira e bindën, përvoja e përgjithshme shumë më pak. Kjo nuk do të thotë se turistët po braktisin Rivierën. Përkundrazi, turma tregon të kundërtën.

Por turizmi nuk matet vetëm me numrin e njerëzve që vijnë. Matet edhe me numrin e atyre që duan të kthehen. Dhe pikërisht këtu bregdeti shqiptar duhet të jetë më pak i kënaqur me vetveten.

Kur turisti largohet nga deti

Mjafton të ngjitesh drejt Beratit që gjuha e komenteve të ndryshojë. Një vizitor i korrikut e quan qytetin “një nga vendet tona të preferuara në Shqipëri”. Përshkrimet flasin për karakter, histori, rrugë të vjetra, shtëpi tradicionale dhe pamje. Një tjetër vizitor ngjitet në kala në mbrëmje dhe habitet se brenda mureve gjen një “micro village” (një fshat të vogël), me banorë, restorante dhe jetë reale.

Ky është një detaj i vogël, por me rëndësi. Turisti modern nuk duket se kërkon vetëm atë që është e bukur. Ai kërkon atë që duket sikur i përket vendit ku ndodhet.

Berati e ka ende këtë avantazh. Kalaja nuk është thjesht monument. Është lagje. Shtëpitë nuk janë dekor i ndërtuar për turistin.

Historia nuk është një skenografi e vendosur sezonalisht në korrik. Në një Europë ku shumë qendra historike i ngjajnë njëra-tjetrës, të njëjtat dyqane suveniresh, të njëjtat menu, të njëjtat apartamente me qira, kjo lloj papërsosmërie autentike si në Berat bëhet një produkt turistik shumë i çmuar.

Gjirokastra dhe ekonomia e një pjate me fërgesë

Nëse Berati shet histori, Gjirokastra duket se po shet diçka edhe më të fortë: ndjesinë se turisti nuk është thjesht klient. Komentet e restoranteve tradicionale gjatë korrikut dhe gushtit janë të mbushura me referenca ndaj ushqimit familjar, çmimeve të arsyeshme dhe pronarëve që shërbejnë vetë.

Në Tryezën e Ali Pashait, një vizitor e përshkruan gatimin si “ushqim i jashtëzakonshëm tipik shqiptar i gatuar në shtëpi”. Një familje prej tre vetash raporton një faturë prej 3,500 lekësh për disa pjata, ujë, birra dhe kafe, së bashku me pamjen mbi qytet dhe kala.

Në një restorant tjetër tradicional, një turist shkruan se ushqimi i kujton gatimin e gjyshes dhe se biznesi familjar e bën përvojën edhe më të veçantë. Një tjetër përshkruan pronarët si një çift që “nuk mund të kishin qenë më të këndshëm”.

Në një lokal tjetër, dy turistë raportojnë se hëngrën për vetëm 10.40 euro dhe, përveç porosisë, morën edhe pjata të vogla për të provuar specialitete të zonës. Ky është modeli i turizmit që po merr notat më të mira këtë verë. Jo domosdoshmërisht restoranti më i shtrenjtë. Jo objekti me investimin më të madh.

Jo vendi me muzikën më të fortë. Por tryeza ku dikush të shpjegon çfarë po ha, të sjell pak mjaltë nga familja dhe të ofron një ëmbëlsirë pa e përfshirë në faturë. Një model turistik i vështirë për t’u ndërtuar me rregullore e standarde, por tepër i lehtë për t’u shkatërruar nga mania e komercializimit të tepërt që po vjen me rritjen e interesit turistik për Shqipërinë.

Thethi, aty ku Shqipëria ende nuk ka nevojë të shtiret

Në Veri, avantazhi bëhet edhe më i dukshëm. Në Theth, turistët nuk kanë shumë nevojë për marketing. Malet e bëjnë punën vetë. Një vizitore në korrik e përshkruan një bujtinë si “shtëpia larg shtëpisë”, duke lavdëruar njëkohësisht peizazhin e maleve, familjen që e drejton dhe ushqimin.

Një tjetër bujtinë vlerësohet për gatimet lokale me çmime të arsyeshme dhe staf “jashtëzakonisht miqësor dhe i gjindshëm”. Natyrisht, as Thethi nuk është i imunizuar ndaj kritikave. Ka edhe komente për staf jo miqësor apo probleme me akomodimin.

Por dallimi me bregdetin është domethënës. Në Veri, kur turisti ankohet, zakonisht ankohet për një bujtinë. Në Ksamil, shpesh duket sikur po ankohet për modelin e destinacionit dhe pikërisht këtu duhet të nisë reflektimi.

Shqiptarët, mes mikpritjes dhe industrisë së shërbimit

Edhe perceptimi për shqiptarët është i ndarë në dy Shqipëri. Në Gjirokastër, Berat dhe bujtinat e Veriut, fjalët “miqësorë”, “mikpritës”, “familjare” shfaqen vazhdimisht.

Në bregdet dhe qytetet më të ngarkuara, tabloja është më e paqëndrueshme. Një turist çek që vizitoi Tiranën dhe Vlorën në gusht e vlerësoi udhëtimin vetëm 5 nga 10 dhe shkroi se shpesh ndihej sikur “nuk ishim të mirëpritur”. Ky nuk është një përfundim për karakterin e shqiptarëve. Komentet e tjera thonë pikërisht të kundërtën.

Është më tepër një tregues i një industrie që po rritet më shpejt sesa mundësitë e saj. Shqipëria ka një kulturë të fortë mikpritjeje private. Sfida është ta përkthejë atë në mikpritje profesionale pa e kthyer në buzëqeshje fasadë të një hoteli. Bizneset e vogla familjare duket se e bëjnë këtë më mirë se shumë struktura turistike më të mëdha.

Autenticiteti po bëhet luksi i ri

Për shumë vite, fjala kyçe e turizmit shqiptar ishte “e lirë”. Tani duhet të jetë “ndryshe”. Sepse Shqipëria nuk mund të fitojë një garë të pafundme ndërtimi me Greqinë, Kroacinë, Turqinë apo Spanjën. Ato kanë më shumë resorte, më shumë marina dhe infrastrukturë më të konsoliduar.

What Albania has and its competitors have much less of is a small territory where, within a few hours, a tourist can go from an Ionian beach to a historic city, from a family vineyard to an Alpine valley.

A dinner a few kilometers outside Gjirokastra is described by one visitor as “the highlight of our trip to Albania,” with grapes on the table, chickens in the yard, wine from the surrounding vineyard, and a sunset. In the language of the tourism industry, this is called “experience-based travel,” and it is one of the segments that is seeing the greatest interest from tourists.

In Albania, this was once simply called ordinary life, and our greatest advantage would be to preserve it.

What won the summer of 2026?

The sea remains one of the country's most powerful magnets. Without it, Albania would hardly have seen the explosion of international interest it has been experiencing in recent years.

But comments from tourists in July and August suggest that the sea is bringing the clientele, while the interior is creating the experience and memories. In Ksamil, the best picture may be of the blue water.

In Gjirokastra it could be dinner in a family courtyard. In Berat, an evening among the stones of the castle. In Theth, breakfast in front of the mountains. And in tourism, memory is more valuable than photography.

Photography brings “likes”. Memory brings the return or return of a tourist. This is why the real winner of this summer may not be the Riviera. Nature won, but especially that part of Albania that is not yet built specifically for the tourist.

The coast offered the country's most famous and promoted landscape, but increasingly also the problems of a rapidly growing destination: volatile prices, traffic, noise, concrete, sun loungers and pressure on public space.

The interior offered something simpler: food, history, mountains, family, and a sense of place. For now, tourists seem to be voting for the latter. And that should be a warning to all parties. Albania does not need to build a cheaper version of the French Riviera or the Greek islands.

If it tries, prices will catch up with competitors long before infrastructure and service catch up. The most valuable product Albania has to sell or market is precisely what tourists are finding after they leave the beach: the real Albania. (Monitor)


Video