Pjesa më e madhe e shqiptarëve janë të pakënaqur me demokracinë shqiptare dhe funksionimin aktual të saj.
Kjo është një nga gjetjet kryesore në anketimin kombëtar “Shqipëria në Kuvendim”, publikuar të premten nga Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim.
Sipas anketimit, mbi 60 për qind e qytetarëve pohuan se janë pak dhe aspak të kënaqur me mënyrën se si funksionon demokracia në Shqipëri.
"Citizens consider political parties as the least credible institutions in Albania, so it is of great importance to strengthen the internal democracy of parties and democracy as a whole, which is considered a hybrid regime in transition by Freedom House" - says the main author of the study, Gjergj Vurmo.
The survey revealed the widespread frustration of citizens with politics. Nearly 70 percent of citizens surveyed do not believe that parliament is doing the right thing.
They expressed high interest that all draft laws should be consulted with citizens and stakeholders, regardless of the costs and duration of the process.
According to the survey, for the most part, about 70 percent of citizens are average and have little interest in politics, and some have no interest in it at all. Only 13% of them indicate that they are very interested in politics.
But when it comes to running in the last election, the graph is quite inverted; over 75 percent, or three out of four respondents claim to have voted in the April 25, 2021 parliamentary elections.
Over 60 percent of respondents answer that the oversight of the financing of political parties should be done by the parliament, the CEC and the State Audit.
“Qytetarët shprehin një besim të ulët tek sistemi i tanishëm zgjedhor dhe shumica e tyre mendojnë se ai nuk pasqyron plotësisht vullnetin e qytetarëve. Ky nivel i ulët besimi tek sistemi sjell edhe skepticizmin e madh të publikut ndaj deputetëve dhe politikanëve” – thotë Besiana Kuçi, bashkautore e studimit.
Më shumë se gjysma e të anketuarve mendojnë se deputetët njohin pak dhe aspak shqetësimet dhe nevojat e qytetarëve.
Megjithatë edhe këtu ka një raport të përmbysur: më shumë se gjysma e qytetarëve pohojnë se janë të gatshëm që të takohen me deputetë dhe politikanë.
Një pjesë e vogël janë në dijeni se është miratuar një ligj për ndryshimet klimatike dhe shpreh mirëkuptim për këtë temë, ndërsa pjesa më e madhe janë më të ndjeshëm ndaj ndotjes së mjedisit.
Nga anketimi doli se pjesa më e madhe e qytetarëve janë të hapur për të lexuar dhe për të dëgjuar opinione të kundërta dhe këndvështrime të ndryshme ndaj çështjeve politike, por më pak se gjysma e tyre është e hapur për të ndryshuar aspekte të bindjeve personale politike.
Votimi i Diasporës është një çështje e ndjeshme, temë e anketës, pasi ka qenë burim i shumë parregullsive në zgjedhje gjatë tre dekadave të fundit. Nevojitet konsensus i gjerë politik për realizimin e këtij procesi, pohojnë autorët.
Pjesa më e madhe e të anketuarve nuk dinë nëse diaspora ka të drejtën ligjore për të votuar në zgjedhje, por shumica e qytetarëve dëshirojnë që kjo e drejtë e diasporës të bëhet realitet dhe ata ta thonë fjalën e tyre në zgjedhje.
Shqipëria është vendi me një nga diasporat më të mëdha në botë. Më shumë se një e treta e shtetasve të saj jetojnë në mënyrë të përhershme jashtë vendit. Por edhe pse e kanë emrin në Regjistrin e Zgjedhësve, e vetmja mënyrë që të votojnë, është që të vijnë fizikisht në Shqipëri.
Ritmet e larta të emigrimit kanë vazhduar dhe pritet që emigrimi i shqiptarëve të vazhdojë me ritme të larta në vitet e ardhshme, megjithatë ata tregojnë mbështetje të madhe që të jepen paga më të larta për shqiptarët sesa që të importohen imigrantë të huaj./VOA